Avrupa ülkelerindeki sosyal güvenlik hakları tek bir ortak tabloyla çözülemez. Türkiye’nin ilgili ülkeyle sözleşmesi, kişinin vatandaşlığı ve çalışma dönemleri ayrı incelenir.
Ülkeye göre değişen haklar
Hizmet birleştirme, sağlık yardımı ve ilk başlangıcın dikkate alınması sözleşmeden sözleşmeye değişebilir. Almanya için geçerli bir kuralın Fransa, Hollanda veya İsviçre’de aynı sonuç verdiği varsayılmamalıdır.
Türkiye’ye gelmeden hazırlık
Yabancı hizmet cetveli ve vatandaşlık bilgileriyle dosya hazırlanabilir. Belgenin onayı, tercümesi veya konsolosluk işlemi gerekip gerekmediği belgeye göre belirlenir. e-Devlet şifresi paylaşılması gerekmez; barkodlu hizmet belgeleri üzerinden inceleme yapılabilir.
Ülkeye göre sözleşme kontrolü
Avrupa’da bulunmak bütün ülkeler için aynı sosyal güvenlik sözleşmesi hükümlerinin uygulanacağı anlamına gelmez. Çalışılan ülkeyle yürürlükte bir sözleşme bulunup bulunmadığı, hangi sigorta kollarını kapsadığı ve sürelerin nasıl değerlendirildiği incelenir. Vatandaşlık ve çalışma geçmişinin farklı dönemleri de önem taşıyabilir. Yabancı kurumdan alınan belgenin dönem ve hizmet türlerini açık göstermesi gerekir. Aynı kişinin birden fazla ülkede çalışması halinde kayıtlar ülke bazında ayrılmalıdır. Sözleşmeye dayalı hak ile borçlanma bedeli ödeyerek elde edilen hizmet birbirine karıştırılmamalıdır.
Yurtdışı borçlanması bakımından hukuki çerçeve
Yurtdışındaki süreler sosyal güvenlik sözleşmesi kapsamında birleştirme veya 3201 sayılı Kanun kapsamında borçlanma yoluyla değerlendirilebilir. Bu iki yolun maliyeti, statü sonucu ve aylık üzerindeki etkileri farklıdır. Önce ilgili ülke sözleşmesi incelenmelidir.
Nasıl ilerleyebilirsiniz?
- Çalışılan ülkeyi, vatandaşlık dönemlerini ve 18 yaş sonrasındaki uygun süreleri belirleyin.
- Sözleşme aylığı ile borçlanma yolunu karşılaştırın; otomatik gün transferi varsaymayın.
- 1 Ağustos 2019 ve sonrası borçlanma taleplerindeki 4B değerlendirmesinin sonuçlarını kontrol edin.
- Borç tebliğinden itibaren üç aylık ödeme süresini ve aylık talebindeki yurtdışı çalışma/ödenek koşullarını ayrıca izleyin.
Görüşmeye hazırlık: gerekli kayıtlar
- Yabancı sigorta kurumundan hizmet cetveli
- Vatandaşlık tarihleri / gerekiyorsa Mavi Kart belgeleri
- Yurtdışı ikamet ve ev kadınlığı sürelerine ilişkin belgeler
- Borçlanma talebi, tebliğ ve ödeme kayıtları
Belgelerin okunaklı ve tarihleri görünür nüshalarını hazırlayın. SGK’ya daha önce başvurduysanız talebinizin metnini, eklerini ve cevabını birlikte değerlendirin. e-Devlet şifrenizi paylaşmadan hizmet kayıtlarınız üzerinden inceleme yapılabilir.
Sık karıştırılan nokta
“Kesin dönüş” her durumda yabancı ülkeden taşınmak anlamına gelmez. Aylık bakımından yurtdışındaki çalışma ve ikamete dayalı ödenek koşulları, kanuni istisnalarla birlikte incelenir.
Konunun diğer yönlerini Yurtdışı Borçlanması ve Emeklilik içinde, sayısal ön değerlendirmesini Yurtdışı Borçlanması Hesaplama aracında inceleyebilirsiniz. Başvuru veya ret kararı varsa SGK itiraz ve dava yolları da birlikte değerlendirilmelidir.
Hukuki dayanak ve resmî kaynaklar
3201 sayılı Yurtdışı Hizmet Borçlanması Kanunu ↗SGK — yurtdışı borçlanması işlemleri ve 2026 tutarları ↗5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ↗İçerik gözden geçirme tarihi: 6 Eylül 2026. Kişisel hak ve tutarlar, işlem tarihindeki mevzuat ve SGK kayıtlarıyla ayrıca doğrulanmalıdır.